Quellen der Menschheit

Kauṣītaki-Brāhmaṇa (Śāṅkhāyana-Brāhmaṇa)

Adhyāya 20 Abhiplava-Ṣaḍaha: Jyotis, Go, Āyus

Der Adhyāya behandelt den Abhiplava-Ṣaḍaha, die sechstägige Somafeier, die im Gavām-ayana als „Götterrad“ (Devacakra) das Jahr abbildet und als Kreisen durch die Welten gedeutet wird. Er beginnt mit der kosmologischen Deutung (Jahr, sechsfache Speise, Welten) und der Dreiteilung Jyotis, Go, Āyus, die je zweimal gefeiert wird. Danach werden die drei Tage nacheinander durchgegangen: für jeden Tag werden die Ājya-Śastras, Praüga, Marutvatīya, Niṣkevalya und die übrigen Śastras mit ihren Versanfängen genannt und über Stichwörter der Verse (pravat, āvat, vivat, udvat, ghṛtavat, ninartiḥ usw.) als „Form“ (rūpa) des jeweiligen Tages erwiesen; am Ende jedes Tages steht die Zuordnung zu Welt, Gottheit und Selbst. Der Text der Quelle ist an mehreren Stellen fehlerhaft, die Pāda-Nummern der Quelle springen (Khaṇḍa 2 und 5). Khaṇḍa 1 (22 Pādas): Das Jahr als Götterrad, seine sechsfache Speise, die Welten und die Deutung von Jyotis, Go und Āyus. Khaṇḍa 2 (30 Pādas): Der Jyotis-Tag (erster Tag) mit den Formen pravat, āvat, yuktavat, abhivat; Gewinn dieser Welt, Agni, Rede. Khaṇḍa 3 (31 Pādas): Der Go-Tag (zweiter Tag) mit vivat und udvat, Bṛhat-Sāman, und die Zweier- und Sechser-Entsprechungen. Khaṇḍa 4 (14 Pādas): Fortsetzung des zweiten Tages mit den Śastras von Savitṛ bis Jātavedas; Gewinn des Luftraums, Vāyu, Lebenshauch. Khaṇḍa 5 (34 Pādas): Der Āyus-Tag (dritter Tag), Ājya, Praüga, Marutvatīya und Niṣkevalya, gedeutet als „Ende“ (anta) und „Tanz“ (ninartiḥ). Khaṇḍa 6 (27 Pādas): Die übrigen Śastras des dritten Tages (ghṛtavat, ninartiḥ), Gewinn der jenseitigen Welt, Āditya, Auge.

deva cakram vā etat pariplavam yat saṃvatsaraḥ | tad amṛtam | tasminn etat ṣaṭtayam annādyam | grāmyāś ca paśava āraṇyāś ca oṣadhayaś ca vanaspatayaś ca apsu caram ca pariplavam ca | tad devāḥ samāruhya sarvāṃl lokān anu pariplavante | deva lokam pitṛ lokam jīva lokam | imam upa udakam agni lokam | ṛta dhāmānam vāyu lokam | aparājitam indra lokam | adhidivam varuṇa lokam | pratidivam mṛtyu lokam | rocanam brahmaṇo lokam | nākam sattamaṃ lokānām | tad yad abhiplavam upayanti | saṃvatsaram eva te yajamānāḥ samārohanti | tasminn etat ṣaṭtayam annādyam āpnuvanti grāmyāṃś ca paśūn āraṇyāṃś ca oṣadhīś ca vanaspatīṃś ca apsu caram ca pariplavam ca | dvir jyotir upayanti | tena dvayam annādyam āpnuvanti grāmyāṃś ca paśūn āraṇyāṃś ca | dvir gām upayanti | tena dvayam annādyam āpnuvanty oṣadhīś ca vanaspatīṃś ca | dvir āyur upayanti | tena dvayam annādyam āpnuvanty apsu caram ca pariplavam ca |

[1] Ein Götterrad, ein kreisendes (pariplava), ist dies, nämlich das Jahr; [2] das ist das Unsterbliche. [3] Darin ist diese sechsfache Speise (annādya): [4] zahme und wilde Tiere, Kräuter und Bäume, im Wasser Sich-Bewegendes und Schwimmendes (pariplava). [5] Darauf steigend, kreisen die Götter um alle Welten: [6] die Götterwelt, die Väterwelt, die Welt der Lebenden; [7] die (Welt) hier, das Wasser, die Agni-Welt; [8] die Vāyu-Welt, deren Sitz das Ṛta ist; [9] die unbesiegte Indra-Welt; [10] die Varuṇa-Welt, die dem Himmel zugehört (adhidivam); [11] die Mṛtyu-Welt, dem Himmel gegenüber (pratidivam); [12] die leuchtende Welt des Brahman; [13] den Nāka (Himmelsfirmament), die beste der Welten. [14] Wenn sie nun das Abhiplava vollziehen, [15] steigen diese Opferherren eben aufs Jahr. [16] Darin erlangen sie diese sechsfache Speise: zahme Tiere und wilde, Kräuter und Bäume, im Wasser Sich-Bewegendes und Schwimmendes. [17] Zweimal vollziehen sie das Jyotis; [18] dadurch erlangen sie die zweifache Speise, die zahmen und die wilden Tiere. [19] Zweimal vollziehen sie das Go; [20] dadurch erlangen sie die zweifache Speise, Kräuter und Bäume. [21] Zweimal vollziehen sie das Āyus; [22] dadurch erlangen sie die zweifache Speise, das im Wasser Sich-Bewegende und das Schwimmende. [Anm.: „imam upa udakam agni lokam“ (Pāda 7) ist knapp; ich lese „diese (Welt), Wasser, Agni-Welt“ als drei Glieder.]

jyotiḥ prathamam ahar upayanti | tasya tāny eva chando rūpāṇi yāni prathamasya ahnaḥ | pra vo devāya agnaya ity ājyam pravat | pravad vai prathamasya ahno rūpam | mādhuc chandasaḥ praugaḥ | rathantaram vai sāma sṛjyamānam mādhuc chandasaḥ praugo anvasṛjyata | tad rūpeṇa karma samardhayati | etad vā ārdhnukam karma yad rūpasamṛddham | indro rathāya pravatam kṛṇoti iti marutvatīyam pravat | pravad vai prathamasya ahno rūpam | ā yāhy arvān upavandhurā iṣṭā iti niṣkevalyam āvat | āvad vai prathamasya ahno rūpam | yuñjate mana uta yuñjate dhiya iti sāvitram yuktavat | yuktavad vai prathamasya ahno rūpam | pra dyāvā yajñaiḥ pṛthivī ṛtāvṛdhā iti dyāvā pṛthivīyam pravat | uśijo jagmur abhi tāni vedasā ity abhivat | tad rāthantaram rūpam | kathā devānām katamasya yāmanī iti vaiśvadevam | katama ūtī abhyā vavartati ity abhivat | tad rāthantaram rūpam | vaiśvānarāya pṛthu pājase vipa iti vaiśvānarīyam | tasmin sumnāni yajamāna ā cake ity āvat | āvad vai prathamasya ahno rūpam | pratyakṣasaḥ pratavaso virapśina iti mārutam pravat | pravad vai prathamasya ahno rūpam | ehi pra hotā vratam asya māyayā iti jātavedasīyam pravat | pravad vai prathamasya ahno rūpam | imaṃ lokam prathamena ahnā āpnuvanti | agnim devam devatānām | nāma adhibhūtam vācam ātman dadhate |

[1] Das Jyotis, den ersten Tag, vollziehen sie. [2] Dessen Formen sind eben jene Metren, die (die Formen) des ersten Tages sind. [3] „Auf euren Gott Agni (hin sprechen wir)“ – so das Ājya(-Śastra), mit pra versehen (pravat). [4] Mit pra versehen ist ja die Form des ersten Tages. [5] (Dann) der Praüga des Mādhucchandasa. [6] Das Rathantara-Sāman, als es geschaffen wurde, dem wurde der Praüga des Mādhucchandasa nachgeschaffen. [7] Damit lässt er das Ritual durch die (passende) Form gelingen. [8] Das ist ja ein gelingendes (ārdhnuka) Ritual, was durch die Form gelungen ist. [9] „Indra macht dem Wagen den Abhang (pravatam)“ – so das Marutvatīya, mit pra versehen. [10] Mit pra versehen ist ja die Form des ersten Tages. [11] „Komm herbei, hierher, zu uns, (auf dem) Wagensitz stehend“ – so das Niṣkevalya, mit ā versehen (āvat). [Anm.: Der Pratīka ist im Text verderbt (upavandhurā iṣṭā); Übersetzung nach dem wohl gemeinten RV-Vers.] [12] Mit ā versehen ist ja die Form des ersten Tages. [13] „Sie schirren den Geist an, und sie schirren die Gedanken an“ – so das Sāvitra, mit yukta versehen (yuktavat). [14] Mit yukta versehen ist ja die Form des ersten Tages. [15] „Himmel und Erde (preisen) mit Opfern, die Ṛta-Mehrenden“ – so das (Śastra) für Himmel und Erde, mit pra versehen. [16] „Die Eifrigen (Wünschenden) gingen zu diesen (Dingen) hin mit Wissen“ – so mit abhi versehen (abhivat). [17] Das ist die Rathantara-Form. [18] „Wie (steht es) beim Gang welches der Götter?“ – so das Vaiśvadeva(-Śastra). [19] „Welche Hilfe wendet sich hierher“ – so mit abhi versehen. [20] Das ist die Rathantara-Form. [21] „Dem Vaiśvānara, dem Weitkräftigen, (bringen) die Weisen“ – so das Vaiśvānarīya. [22] „In ihm hat der Opferherr Gunsterweise (erbeten)“ – so mit ā versehen. [23] Mit ā versehen ist ja die Form des ersten Tages. [24] „Die Leibhaftigen, die Kraftvollen, die Lautpreisenden“ – so das Māruta, mit pra versehen. [25] Mit pra versehen ist ja die Form des ersten Tages. [26] „Komm her, o Hotṛ, (dem) Gebot dieses (Gottes) durch seine Zauberkraft“ – so das Jātavedasīya, mit pra versehen. [27] Mit pra versehen ist ja die Form des ersten Tages. [28] Diese Welt erlangen sie durch den ersten Tag. [29] Agni, den Gott unter den Göttern: [30] den Namen als das Elementare (adhibhūta), die Rede setzen sie in das Selbst (ātman). [Anm.: Die Pāda-Nummern der Quelle springen (6, 6, 8 … 15, 18); hier ist durchgezählt nach der Reihenfolge der Pādas 1..30, 1 Pāda mehr ist nicht nachweisbar; Pāda 16 der Zählung enthält die ursprünglich mit 18 markierte Stelle.] [Anm.: Die Pāda-Zählung ist am Ende eng; die letzten drei Sätze der Quelle sind hier als Pāda 28 bis 30 wiedergegeben.]

gām dvitīyam ahar upayanti | tasya tāny eva chando rūpāṇi yāni dvitīyasya ahnaḥ | tvam hi kṣaitavad yaśa ity ājyam | tvam vicakṣaṇe śrava iti vivat | tad asya antarikṣasya rūpam | vivṛtam iva hi idam antarikṣam | gārtsamadaḥ praugaḥ | bṛhad vai sāma sṛjyamānam gārtsamadaḥ praugo anvasṛjyata | tad rūpeṇa karma samardhayati | etad vā ārdhnukam karma yad rūpasamṛddham | viśvānarasya vaspatim iti marutvatīyasya pratipad vivatī tasyā uktam brāhmaṇam | indra it somapā eka ity anucaraḥ | indraḥ sutapā viśva āyur iti vivāṃs tasya uktam brāhmaṇam | uttiṣṭha brahmaṇaspata ity udvān brāhmaṇaspatyaḥ | uttiṣṭha ity udvat | udvad vai dvitīyam ahaḥ | imā u tvā purutamasya kāror iti udvat tasya uktam brāhmaṇam | suta it tvam nimiśla indra soma iti niṣkevalyam | stome brahmaṇi śasyamāna uktha ity udvat tasya uktam brāhmaṇam | viśvo devasya netur iti vaiśvadevasya pratipad vivatī tasyā uktam brāhmaṇam | ā viśvadevam satpatim ity anucaro vivāṃs tasya uktam brāhmaṇam | dve vaiśvadevānām pratipadau | dvāv anucarau | dve ahorātre | ṣaḍ ṛtuḥ saṃvatsaraḥ ṣaḍvidhaḥ | anu dve dyāvā pṛthivī dve ime pratiṣṭhe | ṣaḍ aṅgo ayam ātmā ṣaḍvidhaḥ | anu dvāv imau prāṇa apānau | ṣaḍ ime prāṇāḥ | anu tan na saṃvatsara sampado yanti | na ātma saṃskṛter na prāṇa saṃskṛteḥ |

[1] Das Go, den zweiten Tag, vollziehen sie. [2] Dessen Formen sind eben jene Metren, die (die Formen) des zweiten Tages sind. [3] „Denn du (hast) Ruhm, wie der Wohnstätte“ – so das Ājya. [4] „Du, Weitblickender, (hast) Ruhm“ – so mit vi versehen (vivat). [5] Das ist die Form dieses Luftraums: [6] offen (vivṛta) ist ja dieser Luftraum, gleichsam. [7] (Dann) der Praüga des Gṛtsamada. [8] Das Bṛhat-Sāman, als es geschaffen wurde, dem wurde der Praüga des Gṛtsamada nachgeschaffen. [9] Damit lässt er das Ritual durch die Form gelingen. [10] Das ist ja ein gelingendes Ritual, was durch die Form gelungen ist. [11] „Des Vaiśvānara (Herrn der Gemeinschaft?) Herrn“ – so die Pratipad des Marutvatīya, mit vi versehen; dazu ist das Brāhmaṇa gesagt (uktam). [Anm.: Der Pratīka viśvānarasya vaspatim ist unsicher.] [12] „Indra allein ist Somatrinker“ – so der Anucara. [13] „Indra, Trinker des Gepressten, ganzes Leben“ – so mit vi versehen; dazu ist das Brāhmaṇa gesagt. [14] „Steh auf, Brahmaṇaspati“ – so das Brāhmaṇaspatya, mit ud versehen (udvat). [15] „Steh auf“ – so mit ud versehen. [16] Mit ud versehen ist ja der zweite Tag. [17] „Diese (Lieder) dir, dem sehr vielfachen Sänger“ – so mit ud versehen; dazu ist das Brāhmaṇa gesagt. [18] „Gepresst ist es, dir gemischt, Indra, der Soma“ – so das Niṣkevalya. [19] „Wenn im Preislied, im Brahman, das Uktha rezitiert wird“ – so mit ud versehen; dazu ist das Brāhmaṇa gesagt. [20] „Jedes (Sterblichen Wunsch gilt) des führenden Gottes“ – so die Pratipad des Vaiśvadeva, mit vi versehen; dazu ist das Brāhmaṇa gesagt. [21] „Zu den Allgöttern, dem Herrn des Guten“ – so der Anucara, mit vi versehen; dazu ist das Brāhmaṇa gesagt. [22] Zwei sind die Pratipad-Verse der Vaiśvadeva(-Śastras), [23] zwei die Anucara-Verse, [24] zwei (sind) Tag und Nacht; [25] sechs Jahreszeiten, das Jahr ist sechsfach: [26] entsprechend zwei: Himmel und Erde, zwei diese Standflächen. [27] Sechsgliedrig ist dieses Selbst, sechsfach: [28] entsprechend zwei: diese beiden, Einatmung und Ausatmung (prāṇa, apāna). [29] Sechs sind diese Lebenshauche. [30] Danach gehen die Jahres-Erfüllungen (saṃvatsara-sampad) nicht (verloren?); [31] nicht (aus) der Zurüstung des Selbst, nicht (aus) der Zurüstung der Lebenshauche. [Anm.: Pāda 30-31 unsicher; ich fasse na … saṃskṛteḥ als „nicht aus … heraus“.]

abhūd devaḥ savitā vandyo nu na iti sāvitram udvat tasya uktam brāhmaṇam | te hi dyāvā pṛthivī viśva śambhuvā iti dyāvā pṛthivīyam vivat tasya uktam brāhmaṇam | tatam me apas tad u tāyate punar ity ārbhavam udvat tasya uktam brāhmaṇam | devān huve bṛhat śravasaḥ svastaya iti vaiśvadevam udvat tasya uktam brāhmaṇam | pṛkṣasya vṛṣṇo aruṣasya nū saha iti vaiśvānarīyam vṛṣaṇvat | vṛṣā vā indraḥ | vṛṣā triṣṭup | tasmād vṛṣaṇvat | vṛṣṇe śardhāya sumakhāya vedhasa iti mārutam vṛṣaṇvat tasya uktam brāhmaṇam | yajñena vardhata jātavedasam iti jātavedasīyam | samidhānam suprayasam svarṇaram ity udvat tasya uktam brāhmaṇam | antarikṣalokam dvitīyena āhnā āpnuvanti | vāyum devam devatānām | āyur adhibhūtam prāṇam ātman dadhate |

[1] „Savitṛ, der Gott, ist unser Verehrungswürdiger geworden“ – so das Sāvitra, mit ud versehen; dazu ist das Brāhmaṇa gesagt. [2] „Denn diese, Himmel und Erde, allheilbringend“ – so das (Śastra) für Himmel und Erde, mit vi versehen; dazu ist das Brāhmaṇa gesagt. [3] „Gewoben ist mein Werk, das wird wieder gewoben“ – so das Ārbhava, mit ud versehen; dazu ist das Brāhmaṇa gesagt. [4] „Die Götter rufe ich, die hohen Ruhm, zum Heil“ – so das Vaiśvadeva, mit ud versehen; dazu ist das Brāhmaṇa gesagt. [5] „Die Kraft des Stieres, des Nährenden, des Rötlichen“ – so das Vaiśvānarīya, mit vṛṣan (Stier) versehen (vṛṣaṇvat). [6] Ein Stier (vṛṣan) ist ja Indra; [7] ein Stier ist die Triṣṭubh. [8] Deshalb (ist es) mit vṛṣan versehen. [9] „Dem Stier, der Schar, dem freigebigen, dem Weisen“ – so das Māruta, mit vṛṣan versehen; dazu ist das Brāhmaṇa gesagt. [10] „Durch Opfer laßt den Jātavedas wachsen“ – so das Jātavedasīya. [11] „Den Entzündeten, Nahrungsvollen, Himmelsreichen“ – so mit ud versehen; dazu ist das Brāhmaṇa gesagt. [12] Die Luftraum-Welt erlangen sie durch den zweiten Tag. [13] Vāyu, den Gott unter den Göttern: [14] Lebenskraft (āyus) als das Elementare, den Lebenshauch setzen sie in das Selbst.

āyus tṛtīyam ahar upayanti | tasya tāny eva chando rūpāṇi yāni tṛtīyasya ahnaḥ | tvam agne vasūṃr iha ity ājyam | svayam sambhṛtam vā etac chando yad ahno rūpeṇa sampadyate | tān rohid aśva girvaṇas trayas triṃśatam ā vaha iti | tat tṛtīyasya ahno rūpam | auṣṇiho vaiśvamanasaḥ praugaḥ | rathantaram vai sāma sṛjyamānam auṣṇiho vaiśvamanasaḥ praugo anvasṛjyata | tad rūpeṇa karma samardhayati | etad vā ārdhnukam karma yad rūpasamṛddham | taṃtam id rādhase maha iti marutvatīyasya pratipat | taṃtam iti ninartiḥ | antas tṛtīyam ahaḥ | nīva vā antam gatvā nṛtyati | kadryan hi tata iyāt | praitu brahmaṇaspatir iti pravān brāhmaṇaspatyaḥ | traya iti tat tṛtīyasya ahno rūpam | praitu brahmaṇaspatir iti pravān brāhmaṇaspatyaḥ | pra devy etu sūnṛtā iti ninartiḥ | antas tṛtīyam ahaḥ | nīva vā antam gatvā nṛtyati | kadryan hi tata iyāt | tisro marutvatīyānām pratipadas trayo anucarās trayo brāhmaṇaspatyāḥ | trayo vā ime lokāḥ | imān eva tal lokān āpnuvanti | tiṣṭhā harī ratha ā yujyamānā iti marutvatīyam | tiṣṭha iti sthitavat | tad anta rūpam | antas tṛtīyam ahaḥ | tiṣṭhati iva vā antam gatvā | kadryan hi tata iyāt | indrasya nu vīryāṇi pra vocam iti niṣkevalyam | tasya tad eva anta rūpam yad bhūta anuvādy ahann ahim anvapas tatarda iti | yad etad bhūtam iva abhi |

[1] Das Āyus, den dritten Tag, vollziehen sie. [2] Dessen Formen sind eben jene Metren, die (die Formen) des dritten Tages sind. [3] „Du, Agni, (bringe) die Vasus hierher“ – so das Ājya. [4] Von selbst zusammengebracht ist dieses Metrum, das durch die Form des Tages zustande kommt. [5] „Diese, Rotroß, Preisliebender, die Dreiunddreißig bringe herbei“ – so. [6] Das ist die Form des dritten Tages. [7] (Dann) der Praüga des Vaiśvamanasa im Uṣṇih. [8] Das Rathantara-Sāman, als es geschaffen wurde, dem wurde der Uṣṇih-Praüga des Vaiśvamanasa nachgeschaffen. [9] Damit lässt er das Ritual durch die Form gelingen. [10] Das ist ja ein gelingendes Ritual, was durch die Form gelungen ist. [11] „Ihn, ihn (tam-tam) eben, zur Gabe, den Großen“ – so die Pratipad des Marutvatīya. [12] „Tam-tam“ – das ist das Tanzen (ninartiḥ). [13] Das Ende ist der dritte Tag; [14] gleichsam tanzt einer, wenn er ans Ende gelangt ist. [15] Denn wohin (kadryañc) sollte er von dort gehen? [16] „Es gehe hervor Brahmaṇaspati“ – so das Brāhmaṇaspatya, mit pra versehen. [Anm.: Dieser Pāda wiederholt sich in der Quelle als Pāda 18; die Zählung der Quelle springt hier.] [17] „Drei“ – das ist die Form des dritten Tages. [18] „Es gehe hervor Brahmaṇaspati“ – so das Brāhmaṇaspatya, mit pra versehen. [19] „Die Göttin Sūnṛtā gehe hervor“ – so (Tanzwort) ninartiḥ. [20] Das Ende ist der dritte Tag; [21] gleichsam tanzt einer, wenn er ans Ende gelangt ist. [22] Denn wohin sollte er von dort gehen? [23] Drei sind die Pratipad-Verse der Marutvatīya, drei die Anucara-Verse, drei die Brāhmaṇaspatya-Verse. [24] Drei sind ja diese Welten; [25] eben diese Welten erlangen sie damit. [26] „Stehe still, ihr beiden Falben, an den Wagen gespannt“ – so das Marutvatīya. [27] „Stehe“ – so mit sthā versehen (sthitavat). [28] Das ist die Form des Endes. [29] Das Ende ist der dritte Tag; [30] gleichsam steht einer still, wenn er ans Ende gelangt ist. [31] Denn wohin sollte er von dort gehen? [32] „Indras Heldentaten will ich nun verkünden“ – so das Niṣkevalya. [33] Dessen Endform ist eben dies, dass es Geschehenes wiedererzählt: „Er erschlug den Drachen, dann die Wasser (ließ er strömen)“. [34] Denn dieses ist gleichsam vergangen (bhūta). [Anm.: „abhi“ am Ende von Pāda 34 ist unklar; wohl Zitat- oder Stichwortrest.]

ud u ṣya devaḥ savitā hiraṇyayā iti sāvitram | ghṛtena pāṇī abhi pruṣṇute makha iti ghṛtavat | bahu devatyam vai ghṛtam | bahudevatyam tṛtīyam ahaḥ | tasmād ghṛtavat | ghṛtena dyāvā pṛthivī abhīvṛte iti dyāvā pṛthivīyam ghṛtavat tasya uktam brāhmaṇam | takṣan ratham suvṛtam vidmanā apasa ity ārbhavam | takṣan harī indra vāhā vṛṣaṇ vasū iti ninartiḥ | antas tṛtīyam ahaḥ | nīva vā antam gatvā nṛtyati | kadryan hi tata iyāt | ā no bhadrāḥ kratavo yantu viśvata iti vaiśvadevam | aprāyuvo rakṣitāro dive dive iti ninartiḥ | antas tṛtīyam ahaḥ | nīva vā antam gatvā nṛtyati | kadryan hi tata iyāt | vaiśvānarāya dhiṣaṇām ṛtāvṛdhe iti vaiśvānarīyam | ghṛtam na pūtam agnaye janāmasi iti ghṛtavat tasya uktam brāhmaṇam | ā rudrāsa indravantaḥ sajoṣasa iti mārutam | tṛṣṇaje na diva utsā udanyava iti | diva iti tad amuṣya lokasya rūpam | tvām agna ṛtāyavaḥ samīdhira iti jātavedasīyam | tvām tvām iti saprabhṛti | yathā vai sodarkam evam saprabhṛty anta rūpam | amuṃl lokam tṛtīyena ahnā āpnuvanti | ādityam devam devatānām | rūpam adhibhūtam cakṣur ātman dadhate cakṣur ātman dadhate |

[1] „Dieser Gott Savitṛ (hat sich erhoben) mit goldenen (Armen)“ – so das Sāvitra. [2] „Mit Schmalz (ghṛta) besprengt der Freigebige die Hände“ – so mit ghṛta versehen (ghṛtavat). [3] Ghṛta gehört ja vielen Gottheiten; [4] vielen Gottheiten gehört der dritte Tag; [5] deshalb (ist es) mit ghṛta versehen. [6] „Mit Ghṛta umhüllt (sind) Himmel und Erde“ – so das (Śastra) für Himmel und Erde, mit ghṛta versehen; dazu ist das Brāhmaṇa gesagt. [7] „Sie zimmerten den gutlaufenden Wagen, kundig, die Werkfrohen“ – so das Ārbhava. [8] „Sie zimmerten, o Indra, die Falben, Zugtiere, mit Stier-Gütern“ – so (Tanzwort) ninartiḥ. [9] Das Ende ist der dritte Tag; [10] gleichsam tanzt einer, wenn er ans Ende gelangt ist. [11] Denn wohin sollte er von dort gehen? [12] „Gute Absichten sollen uns von allen Seiten kommen“ – so das Vaiśvadeva. [13] „Unnachlässige Hüter, Tag für Tag“ – so (Tanzwort) ninartiḥ. [14] Das Ende ist der dritte Tag; [15] gleichsam tanzt einer, wenn er ans Ende gelangt ist. [16] Denn wohin sollte er von dort gehen? [17] „Dem Vaiśvānara, dem Ṛta-Mehrer, (bringen wir) Gebet“ – so das Vaiśvānarīya. [18] „Wie geläutertes Ghṛta erzeugen wir (es) für Agni“ – so mit ghṛta versehen; dazu ist das Brāhmaṇa gesagt. [19] „Kommt, Rudras, mit Indra, einmütig“ – so das Māruta. [20] „Wie Quellen des Himmels für den Durstigen, Wasser-Suchenden“ – so. [21] „Himmel“ (div) – das ist die Form jener Welt. [22] „Dich, Agni, haben die Ṛta-Eifrigen entzündet“ – so das Jātavedasīya. [23] „Dich, dich“ – (das ist) mit „sa“ beginnend (saprabhṛti)? [Anm.: „tvām tvām iti saprabhṛti“ unklar.] [24] Wie ein (Vers) mit gutem Ausgang (sodarka), so ist der mit „sa“ beginnende die Endform. [Anm.: sodarka/saprabhṛti wörtlich unsicher.] [25] Jene Welt erlangen sie durch den dritten Tag. [26] Āditya, den Gott unter den Göttern: [27] die Gestalt (rūpa) als das Elementare, das Auge setzen sie in das Selbst, das Auge setzen sie in das Selbst.

Interaktive Leseansicht des ganzen Werks