Quellen der Menschheit

Ṛgveda · Maṇḍala 9

Kapitel 84: ṛgvede 9.84 · pavasva devamādano vicarṣaṇirapsā indrāya varuṇāya vāyave Soma als Unsterblicher, der alle Wesen umströmt

Soma soll sich für Indra, Varuṇa und Vāyu läutern; er durchdringt alle Wesen, wird mit Kühen und Kräutern gemischt und mit Milch gestärkt. Vers 2 (samcṛtam vicṛtam) ist knapp und mehrdeutig.

pavasva devamādano vicarṣaṇirapsā indrāya varuṇāya vāyave / kṛdhī no adya varivaḥ svastimadurukṣitau gṛṇīhi daivyaṃ janam

Läutere dich, Götter-Berauscher, Überschauer, Wasser-Gewinner, für Indra, Varuṇa, Vāyu; / schaffe uns heute Weite mit Wohlergehen; im weiten Wohnsitz rufe das göttliche Volk an.

Wort für Wort
pavasva
läutere dich (2. Sg. Imp. Med.)
deva-mādanaḥ
Götter berauschend (Nom. Sg.)
vi-carṣaṇiḥ
überschauend (Nom. Sg.)
apsāḥ
Wasser gewinnend (Nom. Sg.)
indrāya
für Indra (Dat. Sg.)
varuṇāya
für Varuṇa (Dat. Sg.)
vāyave
für Vāyu (Dat. Sg.)
kṛdhi
schaffe (2. Sg. Imp.)
naḥ
uns (Dat. Pl.)
adya
heute (Adv.)
varivaḥ
Weite (Akk. Sg.)
svasti-mat
wohlergehend (Akk. Sg.)
uru-kṣitau
im weiten Wohnsitz (Lok. Sg.)
gṛṇīhi
rufe an (2. Sg. Imp.)
daivyam
göttlich (Akk. Sg.)
janam
Volk (Akk. Sg.)

ā yastasthau bhuvanānyamartyo viśvāni somaḥ pari tānyarṣati / kṛṇvan saṃcṛtaṃ vicṛtamabhiṣṭaya induḥ siṣaktyuṣasaṃ na sūryaḥ

Der Unsterbliche, der alle Wesen bestiegen hat, Soma, strömt um sie alle herum. / Das Zusammengeknüpfte [und] das Gelöste [?] machend, folgt der Tropfen zur Hilfe, wie Sūrya der Morgenröte.

Wort für Wort
ā
hin (Präverb)
yaḥ
der (Nom. Sg.)
tasthau
er hat bestiegen (3. Sg. Perf.)
bhuvanāni
Wesen (Akk. Pl.)
amartyaḥ
unsterblich (Nom. Sg.)
viśvāni
alle (Akk. Pl.)
somaḥ
Soma (Nom. Sg.)
pari
herum (Präverb)
tāni
diese (Akk. Pl.)
arṣati
er strömt (3. Sg.)
kṛṇvan
machend (Nom. Sg.)
sam-cṛtam
Zusammengeknüpftes (Akk. Sg.) [?]
vi-cṛtam
Gelöstes (Akk. Sg.) [?]
abhiṣṭaye
zur Hilfe/Bewältigung (Dat. Sg.)
induḥ
Tropfen (Nom. Sg.)
sisakti
er folgt (3. Sg.)
uṣasam
Morgenröte (Akk. Sg.)
na
wie (Partikel)
sūryaḥ
Sūrya (Nom. Sg.)

ā yo gobhiḥ sṛjyata oṣadhīṣvā devānāṃ sumna iṣayannupāvasuḥ / ā vidyutā pavate dhārayā suta indraṃ somo mādayan daivyaṃ janam

Der mit Kühen [Milch] gemischt wird, in den Kräutern, in der Götter Gunst anregend, guter Besitz nahe [?]; / mit dem Blitz läutert er sich, im Strom gepresst, Soma, Indra berauschend, das göttliche Volk.

Wort für Wort
ā
hin (Präverb)
yaḥ
der (Nom. Sg.)
gobhiḥ
mit Kühen (Instr. Pl.)
sṛjyate
er wird gemischt (3. Sg. Pass.)
oṣadhīṣu
in den Kräutern (Lok. Pl.)
ā
hin (Präverb)
devānām
der Götter (Gen. Pl.)
sumne
in der Gunst (Lok. Sg.)
iṣayan
anregend (Nom. Sg.)
upa-vasuḥ
nahe bei Gütern (Nom. Sg.) [?]
ā
hin (Präverb)
vi-dyutā
mit dem Blitz (Instr. Sg.)
pavate
er läutert sich (3. Sg. Med.)
dhārayā
im Strom (Instr. Sg.)
sutaḥ
gepresst (Nom. Sg.)
indram
Indra (Akk. Sg.)
somaḥ
Soma (Nom. Sg.)
mādayan
berauschend (Nom. Sg.)
daivyam
göttlich (Akk. Sg.)
janam
Volk (Akk. Sg.)

eṣa sya somaḥ pavate sahasrajid dhinvāno vācamiṣirāmuṣarbudham / induḥ samudramudiyarti vāyubhirendrasya hārdikalaśeṣu sīdati

Dieser Soma dort läutert sich, Tausendsieger, die rege, Morgenwache erweckende Rede antreibend. / Der Tropfen erhebt das Meer mit den Winden; in Indras Herz [und] in den Kufen lässt er sich nieder.

Wort für Wort
eṣaḥ
dieser (Nom. Sg.)
syaḥ
jener (Nom. Sg.)
somaḥ
Soma (Nom. Sg.)
pavate
er läutert sich (3. Sg. Med.)
sahasra-jit
tausendsiegend (Nom. Sg.)
hinvānaḥ
antreibend (Nom. Sg.)
vācam
Rede (Akk. Sg.)
iṣirām
rege (Akk. Sg.)
uṣaḥ-budham
Morgenwache erweckend (Akk. Sg.)
induḥ
Tropfen (Nom. Sg.)
samudram
Meer (Akk. Sg.)
ut
empor (Präverb)
iyarti
er erregt (3. Sg.)
vāyu-bhiḥ
mit Winden (Instr. Pl.)
ā
hin (Präverb)
indrasya
des Indra (Gen. Sg.)
hārdi
Herz (Akk. Sg.)
kalaśeṣu
in den Kufen (Lok. Pl.)
sīdati
er setzt sich (3. Sg.)

abhi tyaṃ gāvaḥ payasā payovṛdhaṃ somaṃ śrīṇanti matibhiḥ svarvidam / dhanaṃjayaḥ pavate kṛtvyo raso vipraḥ kaviḥkāvyenā svarcanāḥ

Zu ihm hin mischen die Kühe mit Milch den milchwachsenden Soma, mit Liedern, den Licht-Findenden. / Reichtum-gewinnend läutert sich der tatkräftige Saft, der Erregte, der Dichter, mit Dichtkunst, [das Licht] erfreuend [?].

Wort für Wort
abhi
hin (Präverb)
tyam
ihn (Akk. Sg.)
gāvaḥ
Kühe (Nom. Pl.)
payasā
mit Milch (Instr. Sg.)
payaḥ-vṛdham
milchwachsend (Akk. Sg.)
somam
Soma (Akk. Sg.)
śrīṇanti
sie mischen (3. Pl.)
mati-bhiḥ
mit Liedern (Instr. Pl.)
svaḥ-vidam
Licht findend (Akk. Sg.)
dhanam-jayaḥ
Reichtum gewinnend (Nom. Sg.)
pavate
er läutert sich (3. Sg. Med.)
kṛtvyaḥ
tatkräftig (Nom. Sg.)
rasaḥ
Saft (Nom. Sg.)
vipraḥ
erregt/Weiser (Nom. Sg.)
kaviḥ
Dichter (Nom. Sg.)
kāvyena
mit Dichtkunst (Instr. Sg.)
svaḥ-canāḥ
Licht erfreuend (Nom. Sg.) [?]

Interaktive Leseansicht des ganzen Werks