Quellen der Menschheit

Ṛgveda · Maṇḍala 9

Kapitel 90: ṛgvede 9.90 · pra hinvāno janitā rodasyo ratho na vājaṃ saniṣyannayāsīt Soma, Sieger und Heldenschar, für Indra und alle Götter

Kurzes Pavamāna-Lied: Soma als Wagen und Held auf dem Weg zu Indra, Aufruf zum Berauschen der großen Götter (Varuṇa, Mitra, Indra, Viṣṇu, Maruts), Bitte um Schutz mit dem Refrain 'ihr schützt uns allezeit'. Im Padapāṭha ist 9.90.1 'cayāsīt' wohl Verderbnis für 'ayāsīt'.

pra hinvāno janitā rodasyo ratho na vājaṃ saniṣyannayāsīt / indraṃ gachannāyudhā saṃśiśāno viśvā vasu hastayorādadhānaḥ

Hervor, angetrieben, Erzeuger der beiden Welten, ist er wie ein Wagen gegangen, um den Kampfpreis zu gewinnen; zu Indra gehend, die Waffen wetzend, alle Güter in den Händen haltend.

Wort für Wort
pra
hervor
hinvānaḥ
angetrieben (Nom. Sg.)
janitā
Erzeuger (Nom. Sg.)
rodasyoḥ
der beiden Welten (Gen. Du.)
rathaḥ
Wagen (Nom. Sg.)
na
wie
vājam
Kampfpreis (Akk. Sg.)
saniṣyan
zu gewinnen wünschend (Nom. Sg.)
cayāsīt
ist gegangen (3. Sg. Aor.) [PP-Fehler: cayāsīt für ayāsīt]
indram
zu Indra (Akk. Sg.)
gacchan
gehend (Nom. Sg.)
āyudhā
Waffen (Akk. Pl.)
sam-śiśānaḥ
wetzend (Nom. Sg.)
viśvā
alle (Akk. Pl.)
vasu
Güter (Akk. Pl.)
hastayoḥ
in den Händen (Lok. Du.)
ādadhānaḥ
haltend/setzend (Nom. Sg.)

abhi tripṛṣṭhaṃ vṛṣaṇaṃ vayodhāmāṅgūṣāṇāmavāvaśanta vāṇīḥ / vanā vasāno varuṇo na sindhūn vi ratnadhā dayate vāryāṇi

Zum dreirückigen Stier, dem Lebenskraft-Geber, haben die Lobgesänge der Sänger gebrüllt; Hölzer anlegend, wie Varuṇa die Ströme, teilt der Kleinod-Setzer die begehrten Güter aus [?].

Wort für Wort
abhi
hin zu
tri-pṛṣṭham
dreirückig (Akk. Sg.)
vṛṣaṇam
Stier (Akk. Sg.)
vayaḥ-dhām
Lebenskraft setzend (Akk. Sg.)
āṅgūṣāṇām
der Sänger (Gen. Pl.)
avāvaśanta
haben gebrüllt (3. Pl. Aor. Med.)
vāṇīḥ
Lobgesänge (Nom. Pl.)
vanā
Hölzer/Wälder (Akk. Pl.)
vasānaḥ
anlegend (Nom. Sg.)
varuṇaḥ
Varuṇa (Nom. Sg.)
na
wie
sindhūn
Ströme (Akk. Pl.)
vi
auseinander
ratna-dhāḥ
Kleinode setzend (Nom. Sg.)
dayate
er teilt aus (3. Sg. Med.)
vāryāṇi
begehrte Güter (Akk. Pl.)

śūragrāmaḥ sarvavīraḥ sahāvāñ jetā pavasva sanitā dhanāni / tigmāyudhaḥ kṣipradhanvā samatsvaṣāḷhaḥ sāhvānpṛtanāsu śatrūn

Heldenschar, mit allen Männern, kraftvoll, Sieger, läutere dich, Gewinner der Gewinne; scharfe Waffen, schnell schießender Bogen, in den Kämpfen unbesiegt, in den Schlachten die Feinde überwältigend.

Wort für Wort
śūra-grāmaḥ
Heldenschar (Nom. Sg.)
sarva-vīraḥ
alle Männer habend (Nom. Sg.)
sahāvān
kraftvoll (Nom. Sg.)
jetā
Sieger (Nom. Sg.)
pavasva
läutere dich (2. Sg. Imp. Med.)
sanitā
Gewinner (Nom. Sg.)
dhanāni
Gewinne (Akk. Pl.)
tigma-āyudhaḥ
scharfe Waffen habend (Nom. Sg.)
kṣipra-dhanvā
schnell schießenden Bogen habend (Nom. Sg.)
samat-su
in den Kämpfen (Lok. Pl.)
aṣāḷhaḥ
unbesiegt (Nom. Sg.)
sahvān
überwältigend (Nom. Sg.)
pṛtanāsu
in den Schlachten (Lok. Pl.)
śatrūn
Feinde (Akk. Pl.)

urugavyūtirabhayāni kṛṇvan samīcīne ā pavasvā purandhī / apaḥ siṣāsannuṣasaḥ svargāḥ saṃ cikrado maho asmabhyaṃ vājān

Weiten Weidegrund, Furchtlosigkeit schaffend, läutere dich zu den beiden zusammenstrebenden, füllereichen (Welten) [?]; Wasser, Morgenröten, Licht, Rinder zu gewinnen suchend, hast du große Kraftgewinne für uns zusammen angebrüllt [?].

Wort für Wort
uru-gavyūtiḥ
weiten Weidegrund habend (Nom. Sg.)
abhayāni
Furchtlosigkeiten (Akk. Pl.)
kṛṇvan
schaffend (Nom. Sg.)
samīcīne itisam-īcīne
die beiden zusammenstrebenden (Akk. Du.) [?]
ā
hin
pavasva
läutere dich (2. Sg. Imp. Med.)
purandhī itipuram-dhī
die beiden füllereichen (Akk. Du.) [?]
apaḥ
Wasser (Akk. Pl.)
sisāsan
zu gewinnen wünschend (Nom. Sg.)
uṣasaḥ
Morgenröten (Akk. Pl.)
svaḥ
Licht/Sonne (Akk. Sg.)
gāḥ
Rinder (Akk. Pl.)
sam
zusammen
cikradaḥ
du brülltest (2. Sg. Impf.)
mahaḥ
große (Akk. Pl.)
asmabhyam
für uns (Dat. Pl.)
vājān
Kraftgewinne (Akk. Pl.)

matsi soma varuṇaṃ matsi mitraṃ matsīndramindo pavamāna viṣṇum / matsi śardho mārutaṃ matsi devān matsi mahāmindramindo madāya

Berausche Varuṇa, Soma, berausche Mitra, berausche Indra, Tropfen, du sich Läuternder, (berausche) Viṣṇu; berausche die Marut-Schar, berausche die Götter, berausche den großen Indra, Tropfen, zum Rausch.

Wort für Wort
matsi
berausche (2. Sg. Imp.)
soma
Soma (Vok.)
varuṇam
Varuṇa (Akk. Sg.)
matsi
berausche (2. Sg. Imp.)
mitram
Mitra (Akk. Sg.)
matsi
berausche (2. Sg. Imp.)
indram
Indra (Akk. Sg.)
indo iti
Tropfen (Vok.)
pavamāna
sich Läuternder (Vok.)
viṣṇum
Viṣṇu (Akk. Sg.)
matsi
berausche (2. Sg. Imp.)
śardhaḥ
Schar (Akk. Sg.)
mārutam
Marut-Schar (Akk. Sg.)
matsi
berausche (2. Sg. Imp.)
devān
Götter (Akk. Pl.)
matsi
berausche (2. Sg. Imp.)
mahām
den großen (Akk. Sg.)
indram
Indra (Akk. Sg.)
indo iti
Tropfen (Vok.)
madāya
zum Rausch (Dat. Sg.)

evā rājeva kratumānamena viśvā ghanighnad duritā pavasva / indo sūktāya vacase vayo dhā yūyaṃ pāta svastibhiḥ sadā naḥ

So läutere dich wie ein König, willensstark, mit Wucht, alle Nöte niederschlagend; Tropfen, gib dem wohlgesprochenen Wort Lebenskraft; ihr aber schützt uns allezeit mit Segensgaben.

Wort für Wort
eva
so
rājā-iva
wie ein König (Nom. Sg.)
kratu-mān
willensstark (Nom. Sg.)
amena
mit Wucht/Ungestüm (Instr. Sg.)
viśvā
alle (Akk. Pl.)
ghanighnat
niederschlagend (Nom. Sg.)
duḥ-itā
Nöte (Akk. Pl.)
pavasva
läutere dich (2. Sg. Imp. Med.)
indo iti
Tropfen (Vok.)
su-uktāya
dem wohlgesprochenen (Dat. Sg.)
vacase
Wort/Rede (Dat. Sg.)
vayaḥ
Lebenskraft (Akk. Sg.)
dhāḥ
gib (2. Sg. Imp.)
yūyam
ihr (Nom. Pl.)
pāta
schützt (2. Pl. Imp.)
svasti-bhiḥ
mit Segensgaben (Instr. Pl.)
sadā
allezeit
naḥ
uns (Akk.)

Interaktive Leseansicht des ganzen Werks