Quellen der Menschheit

Agni-Purāṇa

Kapitel 352: napuṃsakaśabdasiddharūpaṃ Die fertigen Formen der neutralen Wörter

Skanda gibt die Formen neutraler Stämme (kim, jala, sarva, grāmaṇi, vāri, śuci, mṛdu, trapu, kartṛ, suvacas) und der Pronomina yad, tad, idam, adas sowie die vollständige Flexion der Personalpronomina asmad und yuṣmad. Er schließt mit dem Hinweis, dass die Formen nur beispielhaft gegeben sind. V. 4 ist weitgehend verderbt; einige Formen sind fehlerhaft digitalisiert.

skanda uvāca | napuṃsake kiṃ ke kāni kiṃ ke kāni tato jalaṃ / sarvaṃ sarve ca pūrvādyāḥ somapaṃ somapāni ca //

Skanda sprach: Im Neutrum: kim („was“), ke, kāni; kim, ke, kāni; dann jalam („Wasser“); sarvam („alles“), sarve und die mit pūrva beginnenden; somapam, somapāni.

Wort für Wort
napuṃsake
im Neutrum
kim ke kāni
was: Nom./Akk. Sg., Du., Pl.
jalam
Wasser
sarvam sarve
alles: Nom. Sg., Du.
somapam somapāni
Nom. Sg., Pl.

grāmaṇi grāmaṇinī ca grāmaṇi grāmaṇīnyapi / vāri vāriṇī vārīṇi vāriṇāṃ vāriṇīdṛśaṃ //

grāmaṇi („das Dorf führende“), grāmaṇinī und grāmaṇi, grāmaṇīni ebenso; vāri („Wasser“), vāriṇī, vārīṇi, vāriṇām, vāriṇi – so.

Wort für Wort
grāmaṇi grāmaṇinī
Nom. Sg., Du.
grāmaṇīni
Nom. Pl.
vāri vāriṇī vārīṇi
Wasser: Nom. Sg., Du., Pl.
vārīṇām
Gen. Pl.
vāriṇi
Lok. Sg.

vāriṇām und vāriṇīdṛśaṃ: lies vārīṇām, vāriṇi īdṛśam.

śucaye śucine dehi mṛdune mṛdave tathā / trapu trapuṇi trapuṇāñca khalapūni khalapvi ca //

śucaye / śucine dehi („gib dem Reinen“), mṛdune / mṛdave („dem Weichen“) ebenso; trapu („Zinn“), trapuṇī, trapūṇām; khalapūni und khalapvi.

Wort für Wort
śucaye śucine dehi
gib dem Reinen (zwei Formen)
mṛdune mṛdave
dem Weichen (zwei Formen)
trapu trapuṇī
Zinn: Nom. Sg., Du.
trapūṇām
Gen. Pl.
khalapūni khalapvi
Nom. Pl., Lok. Sg.

trapuṇi, trapuṇām: lies trapuṇī, trapūṇām.

kartrā ca kartṛṇe kartre atiryatiriṇāntathā / abhinyabhininī caive suvacāṃsi suvacāṃsi suvākṣu ca //

kartrā und kartṛṇā [?] („durch den Täter“), kartṛṇe / kartre; atiri [?] …, abhini [?] …; suvacāṃsi, suvacāṃsi und suvākṣu [?].

Wort für Wort
kartrā kartṛṇā
Instr. Sg. (zwei Formen)
kartṛṇe kartre
Dat. Sg. (zwei Formen)
suvacāṃsi
Nom./Akk. Pl.
suvākṣu
Lok. Pl.

suvākṣu gehört eigentlich zu suvāc. V. 4 stark entstellt (atiryatiriṇāntathā, abhinyabhininī).

yadyattvime tat karmāṇi idañceme tvimāni ca / īdṛktvado 'munī amūni amunā syādamīṣu ca //

yat („welches“), yat; ime [?], tat karmāṇi („jene Taten“); idam („dies“), ime und imāni; īdṛk („solches“); adaḥ („jenes“), amunī, amūni, amunā und amīṣu.

Wort für Wort
yat
welches
tat karmāṇi
jene Taten
idam ime imāni
dies: Nom. Sg., Du., Pl.
adaḥ amunī amūni
jenes: Nom. Sg., Du., Pl.
amunā amīṣu
Instr. Sg., Lok. Pl.

ahamāvāṃ vayaṃ māṃ vai ābāmasmānmayā kṛtaṃ / āvābhyāñca tathāsmābhirmahyamasmabhyameva ca //

aham („ich“), āvām, vayam; mām, āvām, asmān; mayā kṛtam („von mir getan“), āvābhyām und asmābhiḥ; mahyam, asmabhyam,

Wort für Wort
aham āvām vayam
ich: Nom. Sg., Du., Pl.
mām asmān
Akk. Sg., Pl.
mayā kṛtam
von mir getan
āvābhyām asmābhiḥ
Du., Pl. Instr.
mahyam asmabhyam
Dat. Sg., Pl.

ābāṃ: lies āvāṃ.

madāvābhyāṃ madasmacca putro 'yaṃ mama cāvayoḥ / asmākamapi cāsmāsu tvaṃ yuvāṃ yūyamījire //

mat, āvābhyām, asmat (Abl.); „putro 'yaṃ mama“ („dies ist mein Sohn“), āvayoḥ,

Wort für Wort
mat
von mir (Abl.)
āvābhyām
Abl. Du.
asmat
von uns (Abl.)
putraḥ ayam mama
dies ist mein Sohn
āvayoḥ
Gen./Lok. Du.

tvāṃ yuvāñca yuṣmāṃś ca tvayā yuṣmābhirīritaṃ / tubhyaṃ yuvābhyāṃ yummabhyaṃ tvat yuvābhyāñca yuṣmat //

asmākam und asmāsu. tvam („du“), yuvām, yūyam ījire („ihr habt geopfert“); tvām, yuvām und yuṣmān; tvayā, yuṣmābhiḥ īritam („von euch gesagt“); tubhyam, yuvābhyām, yuṣmabhyam, tvat, yuvābhyām und yuṣmat,

Wort für Wort
asmākam asmāsu
Gen., Lok. Pl.
tvam yuvām yūyam
du: Nom. Sg., Du., Pl.
tvām yuṣmān
Akk. Sg., Pl.
tvayā yuṣmābhiḥ
Instr. Sg., Pl.
tubhyam yuṣmabhyam
Dat. Sg., Pl.
tvat yuṣmat
Abl. Sg., Pl.

Die ersten Wörter gehören inhaltlich zu V. 7; Versgrenzen der Quelle beibehalten. yummabhyaṃ: lies yuṣmabhyaṃ.

tava yuvayoryuṣmākaṃ tvayi yuṣmāsu bhāratī / upalakṣaṇamatraiva ajjhalantāś ca te smṛtāḥ //

tava, yuvayoḥ, yuṣmākam, tvayi, yuṣmāsu – [so die] Rede. Dies ist hier nur eine beispielhafte Andeutung; so sind die vokalisch und konsonantisch auslautenden [Wörter] überliefert.

Wort für Wort
tava yuvayoḥ yuṣmākam
Gen. Sg., Du., Pl.
tvayi yuṣmāsu
Lok. Sg., Pl.
bhāratī
Rede
upalakṣaṇam
beispielhafte Andeutung
ac-hal-antāḥ
vokalisch und konsonantisch auslautend

Interaktive Leseansicht des ganzen Werks